Wat is MiFID I?

In november 2007 trad in alle lidstaten van de Europese Unie de richtlijn MiFID in werking. MiFID verving de Investment Services Directive (ISD) uit 1993. In Nederland is de richtlijn MiFID grotendeels geïmplementeerd in de Wet op het Financieel Toezicht (Wft) en de bijbehorende uitvoeringsregelingen, zoals het Bgfo. Omdat uit een in 2010 uitgevoerde evaluatie bleek dat er een aantal tekortkomingen was, onder meer op het gebied van transparantie en vanwege technologische ontwikkelingen, is de richtlijn herzien en vervangen door MiFID II.

Wat is de reikwijdte van MiFID II?

MiFID II reguleert de handel in financiële instrumenten. De richtlijn en verordening omvatten regels voor het verlenen van beleggingsdiensten en het verrichten van beleggingsactiviteiten. Ook zijn er regels voor het exploiteren van handelsplatformen, zoals effectenbeurzen. De nieuwe regels dekken vrijwel alle aspecten van de handel in financiële instrumenten binnen de Europese Unie en gelden voor alle partijen die zich bezighouden met beleggingsdiensten en -activiteiten, van banken en vermogensbeheerders tot beurzen en handelsplatformen.

Hoe is MiFID II opgebouwd?

MiFID II heeft een gelaagde structuur. De belangrijkste regels zijn opgenomen in de richtlijn MiFID II en de verordening MiFIR, de zogenaamde ‘level 1 regelgeving’. De verordening heeft een rechtstreekse werking in alle lidstaten van de Europese Unie, terwijl de richtlijn door elke lidstaat geïmplementeerd moet worden in de nationale wetgeving. Een groot deel van de onderwerpen is nader uitgewerkt in de zogenaamde gedelegeerde handelingen, de ‘level 2 regelgeving’. Dit betreft nog eens ongeveer 50 verordeningen en een gedelegeerde richtlijn. Daarnaast heeft de Europese autoriteit voor de effectenmarkten ESMA diverse richtsnoeren en verschillende Q&A’s uitgevaardigd, de ‘level 3 regelgeving’. Het gehele pakket aan regelgeving maakt het erg complex om een volledig en juist beeld te hebben van de toepasselijke regels en daarmee om aan de gestelde eisen te voldoen.

Wat zijn de belangrijkste wijzigingen onder MiFID II?

MiFID II bevat belangrijke wijzigingen ten aanzien van de transparantie van kapitaalmarkten en de bescherming van beleggers. Zo zijn er bijvoorbeeld nieuwe regels ten aanzien van kostentransparantie, beleggingsadvies en vakbekwaamheid van personeel met klantcontact. Ook is de best execution-verplichting uitgebreid en aangescherpt. Ten aanzien van de marktstructuur en transparantie van financiële markten is onder meer de vergunningplicht voor handelaren voor eigen rekening uitgebreid en voorziet MiFID II in een nieuw handelsplatform, de Organised Trading Facility (OTF). Ook wordt de transactierapportage aan toezichthouders uitgebreid en dient iedere klant die een rechtspersoonlijkheid heeft over een Legal Entity Identifier (LEI) te beschikken wanneer voor of door de klant transacties worden uitgevoerd op de beurs.

Wie houdt toezicht?

In Nederland houdt de Autoriteit Financiële Markten (AFM) toezicht op de naleving van MiFID II. De nieuwe regelgeving is volgens de toezichthouder ‘veelomvattend en complex’. Zo is er een aantal valkuilen voor partijen die onder de werking van MiFID II vallen. In een persbericht heeft de AFM aangekondigd in haar toezicht met name aandacht te zullen besteden aan het beschermen van beleggers en het doorvoeren van waarborgen voor het goed functioneren van kapitaalmarkten. Ten aanzien van beleggersbescherming zullen kostentransparantie en productontwikkeling belangrijke speerpunten van het MiFID II-toezicht zijn. Op het gebied van kapitaalmarkten zal de toezichthouder met name kijken naar transparantie van de markt, transactierapportages en regelgeving op het gebied van een ordelijke marktstructuur.